4 Levels of Feedback

      รายละเอียดของ "4 Levels of Feedback" มาจากงานวิจัยที่ทรงอิทธิพลมากในวงการการศึกษาของ John Hattie และ Helen Timperley (2007) ซึ่งระบุว่าผลตอบรับ (Feedback) ไม่ได้มีประสิทธิภาพเท่ากันทุกแบบ โดยแบ่งออกเป็น 4 ระดับ ดังนี้ครับ:

1. ระดับงาน (Feedback about the Task - FT)

     เป็นระดับที่ครูใช้บ่อยที่สุด เป็นการบอกว่างานที่ทำนั้น "ถูกหรือผิด" หรือเน้นไปที่เนื้อหาเฉพาะเจาะจงของงานนั้นๆ

     ลักษณะ: "ข้อนี้คุณตอบผิดนะ คำตอบที่ถูกคือ...", "คุณลืมใส่เครื่องหมายจุลภาคตรงนี้", "คะแนนของคุณคือ 7/10"

     ประสิทธิภาพ: มีประโยชน์ในการแก้ไขข้อผิดพลาดในระยะสั้นหรือการเรียนรู้ระดับผิว (Surface Learning) แต่ไม่ค่อยช่วยให้ผู้เรียนเกิดทักษะที่นำไปปรับใช้กับงานอื่นได้มากนัก

2. ระดับกระบวนการ (Feedback about the Processing of the task - FP)

     เน้นไปที่ "วิธีการ" หรือ "กระบวนการ" ที่นำไปสู่ความสำเร็จของงาน มากกว่าตัวผลลัพธ์สุดท้าย

     ลักษณะ: "ลองใช้วิธีการแก้สมการแบบอื่นดูไหม?", "คุณควรตรวจสอบความเชื่อมโยงระหว่างย่อหน้าที่ 1 และ 2", "กลยุทธ์ที่คุณใช้หาคำตอบนี้คืออะไร?"

     ประสิทธิภาพ: มีประสิทธิภาพสูงมาก เพราะช่วยให้ผู้เรียนเข้าใจความสัมพันธ์ของงาน พัฒนาทักษะการแก้ปัญหา และสามารถนำ "กระบวนการ" นี้ไปประยุกต์ใช้กับงานใหม่ๆ ในอนาคตได้

3. ระดับการกำกับตนเอง (Feedback about Self-Regulation - FR)

     เน้นไปที่การสร้างความสามารถให้ผู้เรียน "ประเมินตนเอง" และจัดการการเรียนรู้ของตนเองได้ (Metacognition)

     ลักษณะ: "คุณจะตรวจสอบงานชิ้นนี้ด้วยตัวเองได้อย่างไรว่าถูกต้อง?", "คุณคิดว่าส่วนไหนของงานที่คุณทำได้ดีที่สุด และเพราะอะไร?", "เป้าหมายต่อไปของคุณหลังจากทำข้อนี้ได้แล้วคืออะไร?"

      ประสิทธิภาพ: มีประสิทธิภาพสูงและยั่งยืนที่สุด เพราะช่วยสร้างความมั่นใจและความเป็นอิสระ (Autonomy) ทำให้ผู้เรียนกลายเป็น "ผู้เรียนที่นำตนเองได้" (Self-directed learner)

4. ระดับตัวบุคคล (Feedback about the Self as a person - FS)

     เป็นการให้คำชมหรือคำวิจารณ์ที่พุ่งเป้าไปที่ "ตัวตน" ของผู้เรียน มากกว่าเน้นที่ตัวงานหรือวิธีการ

     ลักษณะ: "คุณฉลาดมาก!", "เธอเป็นเด็กดีจัง", "ทำไมเธอทำตัวแย่แบบนี้"

     ประสิทธิภาพ: มีประสิทธิภาพน้อยที่สุด และอาจส่งผลเสีย เพราะการชมที่ตัวบุคคล (เช่น "ฉลาด") อาจทำให้ผู้เรียนกลัวความล้มเหลวในอนาคตเพื่อรักษาภาพลักษณ์ว่าตนเองฉลาด หรือถ้าเป็นคำวิจารณ์ในแง่ลบ ก็จะทำลายความมั่นใจโดยไม่บอกวิธีแก้ไขงาน

บทสรุป: ระดับไหนดีที่สุด?

       Phillip Alcock และนักการศึกษาทั่วโลกต่างสนับสนุนว่า:

      ควรเน้น: ระดับกระบวนการ (FP) และ การกำกับตนเอง (FR) เพราะจะช่วยให้ผู้เรียนพัฒนาทักษะการคิดและการเรียนรู้ในระยะยาว

      ควรระวัง: การให้ Feedback แค่ ระดับงาน (FT) เพียงอย่างเดียว เพราะผู้เรียนจะรอแค่คำตอบที่ถูกโดยไม่คิดหาวิธีเอง

      ควรหลีกเลี่ยง: การให้ Feedback ระดับตัวบุคคล (FS) เพราะไม่ได้ช่วยให้เกิดการเรียนรู้ในเชิงวิชาการ