หมวกสีเขียวและหมวกสีดำ: ความหวังและวินัยบนเส้นทาง NSM OIOS
การตอบรับคำเชิญเมื่อ 3 ปีก่อน เปรียบเสมือนการหย่อนสมอเรือเพื่อเทียบท่าและสร้างที่มั่น เมื่อเดินเข้าสู่วงจรของการทำงาน การเผชิญกับความเสี่ยงจากความไม่รู้เป็นสิ่งที่ยากจะหลีกเลี่ยงได้ ผมจึงถือว่าสิ่งแวดล้อมรอบตัวนับจากวันนั้น คือ “ห้องเรียน” ที่ผมต้องใส่ใจเรียนรู้ทุกสิ่ง
ในปี 1985 เอ็ดเวิร์ด เดอ โบโน (Edward de Bono) นักทฤษฎีด้านการคิด กล่าวถึงแนวคิด “หมวกความคิด 6 ใบ” (Six Thinking Hats) ซึ่งช่วยให้เรามองโลกผ่านมุมมองที่แตกต่างกัน
สำหรับผม หมวกสีเขียวและหมวกสีดำ เป็นสองสีที่ใช้บ่อยในการสร้าง Platform ร่วมกับ General AI โดยเฉพาะ Gemini
หมวกสีเขียว เปรียบเสมือนต้นอ่อนที่กำลังแตกใบ จึงเป็นสัญลักษณ์ของการเติบโต ความคิดสร้างสรรค์ และความเป็นไปได้ใหม่ ๆ เมื่อมองผ่านหมวกใบนี้ ผมปรารถนาที่จะเห็น “ภาระอันหนักอึ้งด้านเอกสาร ข้อมูลสารสนเทศ และการจัดทำรายงานเสนอหน่วยเหนือของคณะเลขานุการ” ลดน้อยลง เพื่อคืนเวลาให้พวกเขาได้กลับไปทำหน้าที่หลักของตนมากขึ้น
สีเขียวจึงสอดคล้องกับบุคลิกของนักเขียน (ที่ผมมี) ผมมักจินตนาการถึงอนาคตและมองเห็นความเป็นไปได้จากสิ่งที่ยังไม่เกิดขึ้นเสมอ
ขณะเดียวกัน หมวกสีดำ คือสีแห่งการใช้วิจารณญาณ การวิพากษ์ และการมองเห็นความเสี่ยง ข้อจำกัด และสิ่งที่อาจผิดพลาดได้ เปรียบเสมือนศัลยแพทย์ที่ต้องมองหาจุดอ่อนและเตรียมรับมือกับสถานการณ์ที่อาจเกิดขึ้น ซึ่งเป็นบุคลิกที่ผมมีเช่นกัน(ผลการประเมินตามแบบของ Liz Tran, 2569)
ความเสี่ยงสำคัญของผมคือ การพัฒนา NSM OIOS จากการสนทนากับ AI แล้วค่อย ๆ ขยับความซับซ้อนสูงขึ้นแบบ “ปีนนั่งร้าน” (Scaffolding) หากไม่มีหมวกสีดำคอยกำกับ ความตื่นเต้นจากความเป็นไปได้ของหมวกสีเขียวอาจพาเราไปไกลกว่าหลักฐานและความพร้อมที่มีอยู่จริง
ดังนั้น หมวกสีเขียวจึงเป็นผู้จุดประกายความเป็นไปได้ ส่วนหมวกสีดำเป็นผู้รักษาวินัยและเฝ้าระวังความเสี่ยง
ไม่ว่าจะเป็น AI, Web3 หรือ No-Code Platform เราควรกล้าที่จะทดลองเพื่อค้นหาว่าเทคโนโลยีเหล่านั้นสามารถทำอะไรได้บ้าง ขณะเดียวกันต้องไม่ลืมตรวจสอบบั๊ก จุดบอด ความปลอดภัย และประเด็นทางจริยธรรม
การทำงานของผมจึงไม่ใช่เพียงการปฏิบัติการประจำเพื่อมุ่งสู่ Operating Efficiency แต่เป็นงานที่ปรึกษาซึ่งต้องใช้ความคิดเชิงกลยุทธ์เพื่อออกแบบ Strategic Architecture
การสร้าง NSM OIOS ซึ่งมุ่งออกแบบระบบปฏิบัติการเพื่อสนับสนุนการบริหารและการนิเทศการศึกษาของ สพม.บุรีรัมย์ จึงเป็นการผสานทักษะด้านเทคโนโลยีเข้ากับทักษะแห่งการพัฒนาชีวิตอย่างยั่งยืน
แม้การสวมหมวกทั้ง 6 ใบสลับเปลี่ยนไปตามสถานการณ์จะทำให้การคิดมีความยืดหยุ่น แต่ในภาวะที่ยากลำบาก หมวกสีเขียวและหมวกสีดำควรอยู่กับเราเสมอ
เพราะการเกาะเกี่ยวกันของสองสิ่งนี้ ทำให้เรามีทั้ง ความหวังและความเป็นจริง ความคิดสร้างสรรค์และวิจารณญาณ ความกล้าที่จะทดลองและวินัยที่จะหยุดตรวจสอบ
และนั่นอาจเป็นความหมายที่แท้จริงของการเดินทางท่ามกลางความไม่แน่นอน—ก้าวไปข้างหน้าอย่างมีความหวัง แต่ไม่ละทิ้งความระมัดระวัง
อ้างอิง:
LIz Tran (2569). AQ Agility Quotient ความฉลาดในการปรับตัว พรแสวงยุคใหม่ที่คุณต้องมี [ปรารถนา วันมี: ผู้แปล] กรุงเทพฯ: ฮาวน์ทู อัมรินทร์คอเปอร์เรชั่น.
ความคิดเห็น
แสดงความคิดเห็น